ભારત-અમેરિકા વેપાર કરાર બાદ સસ્તો અમેરિકન કપાસ ભારતમાં આવવાના ભયને કારણે કોલ્હાપુર સહિત દેશનો કાપડ ઉદ્યોગ સંકટમાં છે.
કોલ્હાપુરઃ ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના નવા આયાત કર માળખા બાદ દેશમાં ટેક્સટાઈલ ઉદ્યોગ ફૂલેફાલવાની શક્યતા હતી. પરંતુ વાસ્તવમાં ચિત્ર જુદું જ દેખાય છે. આ સમજૂતી બાદ અમેરિકામાંથી ઓછા ખર્ચે કપાસની મોટા પાયે આયાત થવાની શક્યતાને કારણે ભારતમાં કપાસના ભાવ ઘટી રહ્યા છે. યાર્નના ભાવમાં ઘટાડો થયો છે અને ફેબ્રિકની માંગ પણ ઠંડી પડી છે.
અમેરિકા દ્વારા ભારતીય ચીજવસ્તુઓ પરની આયાત જકાત 50 ટકાથી ઘટાડીને 18 ટકા કરવાથી ભારતીય કાપડ ઉદ્યોગને રાહત મળવાની હતી. જો કે, આ સમીકરણ પ્રથમ તબક્કામાં કેટલાક કિસ્સાઓમાં સમસ્યારૂપ બની ગયું છે. આ કરારથી અમેરિકાની કેટલીક કૃષિ પેદાશો ભારતીય બજારમાં વેચવામાં આવશે. તેમાં કપાસની છૂટ હોવાથી સંવેદનશીલ ભારતીય કાપડ ઉદ્યોગને ભારતમાં મોટા પ્રમાણમાં અમેરિકન કપાસની આયાત થવાના ભયને કારણે અસર અનુભવાઈ રહી છે.
અમેરિકાની કપાસની સમસ્યા
અમેરિકામાં BT (જીનેટિકલી મોડીફાઈડ) કપાસનું ઉત્પાદન ભારત કરતા બમણું, ત્રણ ગણું છે. ભારતે 2024-25માં અમેરિકાથી રૂ. 3,428 કરોડના કપાસની આયાત કરી હતી. એક સમયે કપાસનો મુખ્ય નિકાસકાર ભારત હવે બ્રાઝિલ, ઓસ્ટ્રેલિયા અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાંથી કપાસનો આયાતકાર બની ગયો છે. તાજેતરના સોદા પછી, અમેરિકન કપાસની આયાત ભારતીય કપાસ કરતાં નીચા દરે થવાની ધારણા છે.
મિલોને, ખેડૂતોને નુકસાન
દેશમાં હાલ કપાસના ભાવ ઘટી રહ્યા છે. વિશ્લેષકો કહે છે કે કપાસનો ભાવ, જે પખવાડિયા પહેલા રૂ. 56,500 પ્રતિ ખાંડી (356 કિલો) હતો, તે કરાર બાદ રૂ. 1,000 ઘટીને રૂ. 55,500 થયો છે. બીજી તરફ કપાસના ભાવ ઘટવાને કારણે જે ખેડૂતોએ CCI (કોટન કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા) પાસેથી ભાવ વધારાની આશાએ કપાસ રાખ્યો હતો તેઓ આર્થિક સંકટમાં છે.
