કપાસના પાકમાં રોગ: કુદરતી વાયરસના કારણે કપાસના ગોળ સડીને પડી રહ્યા છે.
અહિલ્યાનગર મહારાષ્ટ્ર: અહિલ્યાનગર જિલ્લામાં ખરીફ સીઝન દરમિયાન કપાસના બોલ સડી રહ્યા હતા અને બોલ પડી રહ્યા હતા. ખરાબ બિયારણને કારણે આવું થતું હોવાની ખેડૂતોની ફરિયાદ હતી. આ પછી, કૃષિ વિભાગની જિલ્લા કક્ષાની સમિતિએ મહાત્મા ફૂલે કૃષિ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકોની ટીમ સાથે ફરિયાદી ખેડૂતોના કપાસના પાકનું નિરીક્ષણ કર્યું હતું અને અહેવાલ સુપરત કર્યો હતો. એવું કહેવામાં આવ્યું હતું કે કપાસના બોલ રોટ અને બોલ શેડિંગ ખરાબ બિયારણથી નહીં પરંતુ કુદરતી વાયરસના ફેલાવાને કારણે થયું છે અને ખેડૂતોની ફરિયાદોનું નિરાકરણ કરવામાં આવ્યું છે.
અહિલ્યાનગર જિલ્લામાં આશરે 1.5 લાખ હેક્ટર વિસ્તારમાં કપાસનું વાવેતર થાય છે. ચાલુ વર્ષે સતત વરસાદ અને અતિવૃષ્ટિને કારણે અનેક વિસ્તારોમાં ખરીફ પાકને ભારે નુકસાન થયું છે. રાહુરી, નેવાસા અને સંગમનેર તાલુકાના 100 થી વધુ ખેડૂતોએ કૃષિ વિભાગને ફરિયાદ કરી હતી કે કપાસ ઉગાડતી કંપનીઓએ ખામીયુક્ત બિયારણનું વેચાણ કર્યું હતું. જેમાં બોલ રોટ અને કોટન બોલ લોસનો સમાવેશ થાય છે.
કૃષિ વિભાગને મળેલી ફરિયાદ મુજબ, કૃષિ વિભાગની જિલ્લા કક્ષાની સમિતિએ પ્રથમ ફરિયાદી ખેડૂતના કપાસના પાકને સિંચાઈ કરી અને પછી મહાત્મા ફૂલે કૃષિ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિક સાથે મળીને તેની પુનઃ તપાસ કરી. કૃષિ વિભાગ અને યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકો પાસેથી મળેલી માહિતી મુજબ આ વર્ષે કપાસની અમુક જાતો અલગ-અલગ વાયરસથી વધુ પ્રભાવિત થઈ હતી.
તે કંપનીની કપાસની જાતો વાયરસથી વધુ પ્રભાવિત હતી. જેના કારણે કપાસની તે જાતમાં બોલ રોટનો રોગ થયો હતો અને કપાસના બોલ પડી ગયા હતા જેના કારણે ભારે નુકશાન થયું હતું. વૈજ્ઞાનિકે આ અંગેનો તપાસ અહેવાલ કૃષિ વિભાગ અને ફરિયાદ કરનારા 100થી વધુ સંબંધિત ખેડૂતોને આપ્યો છે.
ભારે વરસાદથી કપાસને ભારે નુકસાન
અહિલ્યાનગર જિલ્લામાં છેલ્લા ચોમાસામાં ભારે અને સતત વરસાદને કારણે 2 લાખ હેક્ટરમાં કપાસના પાકને અસર થઈ છે. આમાં જૂન મહિનામાં વરસાદ ઓછો થાય છે. જો કે જુલાઈથી તેમાં વધારો થવા લાગે છે. જેમાં જુલાઈમાં 8 હેક્ટર, ઓગસ્ટમાં 31.26 હેક્ટર અને સપ્ટેમ્બરમાં 1 લાખ 71 હજાર હેક્ટરમાં કપાસના પાકને અસર થઈ છે. જેના કારણે આ વર્ષે ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થયો હોવાનું ખેડૂતો જણાવી રહ્યા છે.
