બજેટ 2026-27: ટેક્સટાઇલ સેક્ટરમાં રોજગાર અને વૃદ્ધિ
2026-02-06 20:50:22
બજેટ 2026-27માં ટેક્સટાઇલ સેક્ટરને વૃદ્ધિ અને રોજગારનું મુખ્ય એન્જિન બનાવવા પર ભાર
કેન્દ્રીય બજેટ 2026-27 વૈશ્વિક આર્થિક અનિશ્ચિતતાઓ વચ્ચે ભારતની મજબૂત આર્થિક સ્થિતિ અને લાંબા ગાળાના સુધારામાં સરકારના વિશ્વાસને પ્રતિબિંબિત કરે છે. ભારત વિશ્વનું ચોથું સૌથી મોટું અને સૌથી ઝડપથી વિકસતું મુખ્ય અર્થતંત્ર રહ્યું છે, જે 7.2 ટકાના અંદાજિત વૃદ્ધિ દર અને ₹12.21 લાખ કરોડના મૂડી ખર્ચ સાથે ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને મેન્યુફેક્ચરિંગની આગેવાની હેઠળની વૃદ્ધિને કારણે છે.
બજેટે કાપડ ક્ષેત્રને સમાવિષ્ટ વૃદ્ધિ અને શ્રમ-સઘન ઉત્પાદન દ્વારા મોટા પાયે રોજગાર નિર્માણનો મુખ્ય આધારસ્તંભ બનાવ્યો છે. આ ક્ષેત્રને અત્યાર સુધી કલ્યાણના દૃષ્ટિકોણથી જોવામાં આવ્યું છે, તેને સ્પર્ધાત્મકતા, સ્કેલ અને નિકાસ સંભવિતતા સાથે જોડીને રાષ્ટ્રીય ઔદ્યોગિક વ્યૂહરચનાના કેન્દ્રમાં મૂકવામાં આવ્યું છે. હાલમાં આ ક્ષેત્ર જીડીપીમાં લગભગ 2.3 ટકા યોગદાન આપે છે અને 5.2 કરોડથી વધુ લોકોને રોજગારી પૂરી પાડે છે.
સરકાર દ્વારા હસ્તાક્ષર કરાયેલા 18 ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ્સ (FTAs)એ ભારતને આશરે $466 બિલિયનના મૂલ્યના વૈશ્વિક કાપડ બજારોમાં પ્રાધાન્યપૂર્ણ પ્રવેશ આપ્યો છે. યુએસ સહિતના મુખ્ય બજારોમાં વધુ સારી પહોંચથી કાપડની નિકાસમાં નોંધપાત્ર વૃદ્ધિ થવાની અપેક્ષા છે, જે વૈશ્વિક મૂલ્ય શૃંખલાઓમાં ભારતની સ્થિતિને વધુ મજબૂત કરશે.
સ્થાનિક રીતે, બજેટ 2026 ગુણવત્તા નિયંત્રણ આદેશો, GST સુધારાઓ અને ઇન્વર્ટેડ ડ્યુટી માળખાના ઠરાવ દ્વારા ઉદ્યોગની સ્પર્ધાત્મકતા વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. રાષ્ટ્રીય ફાઇબર યોજના હેઠળ, કપાસ, માનવસર્જિત અને નવા યુગના ફાઇબરની ઉપલબ્ધતાને મજબૂત બનાવવામાં આવશે, જે કાચા માલના ખર્ચને સ્થિર કરશે અને નિકાસ કિંમતમાં નિશ્ચિતતા વધારશે.
ઉદ્યોગને આધુનિક બનાવવા માટે દેશભરમાં 200 ટેક્સટાઈલ ઈન્ડસ્ટ્રીયલ ક્લસ્ટરને અપગ્રેડ કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. કાપડ ઉદ્યોગ રોકાણ દીઠ વધુ રોજગારીનું સર્જન કરે છે અને ક્લસ્ટર આધારિત વિસ્તરણ દ્વારા આગામી પાંચ વર્ષમાં 2 થી 3 કરોડ નવી આજીવિકા ઊભી કરવાનો અંદાજ છે. આ સાથે સમર્થ 2.0 યોજના હેઠળ 15 લાખ કુશળ કામદારોને તાલીમ આપવામાં આવશે.
બજેટમાં ₹10,000 કરોડના SME ડેવલપમેન્ટ ફંડ, એક સુધારેલ TReDS પ્લેટફોર્મ અને MSMEsની તરલતાની સમસ્યાઓને દૂર કરવા માટે ઝડપી ચુકવણી પદ્ધતિની પણ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. સુધારણા પ્રક્રિયામાં હેન્ડલૂમ અને હેન્ડીક્રાફ્ટ ક્ષેત્રોનો સમાવેશ કરીને, ટકાઉપણું, કૌશલ્ય વિકાસ અને વૈશ્વિક બજાર ઍક્સેસને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવે છે, જે લાંબા ગાળે ભારતના ટેક્સટાઇલ ઇકોસિસ્ટમને મજબૂત બનાવવાની અપેક્ષા છે.